De schoorsteen die niets meer doet
Steeds meer woningen in Den Bosch, Rosmalen, Vught en Vlijmen gaan van het gas af of krijgen een warmtepomp. Wat er dan op het dak achterblijft, is een vraag die niemand vooraf stelt.
De installateur komt binnen, hangt iets nieuws op en legt uit hoe de thermostaat werkt. Daar houdt het gesprek meestal op, en niemand loopt daarna de tuin nog in om omhoog te kijken. Toch is er op dat moment iets veranderd aan de bovenkant van uw huis: er staat een stuk metselwerk op uw dak dat jarenlang een taak had en die taak nu kwijt is.
Een dakdekker kijkt daar anders naar dan u. Voor u is het een schoorsteen; voor Alexander Liebregts is het een onderbreking in het dakvlak. Rondom de plek waar de schoorsteen door de pannen steekt, zit lood dat dicht moet blijven, en dat lood is bijna altijd ouder dan het dak eromheen. Zolang de schoorsteen staat, blijft dat een naad die aandacht vraagt. Een schoorsteen verwijderen haalt die naad in een keer weg.
Daarmee is niet gezegd dat weghalen altijd het antwoord is. Is het metselwerk nog goed en hoort de schoorsteen bij het aanzicht van het huis, dan is opknappen een volwaardige keuze, en wat daarbij komt kijken staat bij een schoorsteen renoveren. Dit artikel gaat over de andere kant: wat er gebeurt als hij weg kan.
Helemaal weg, inkorten of laten staan
Er bestaan drie uitkomsten en niet twee. De middelste is de minst bekende en in de praktijk de meest voorkomende.
| Onderdeel | Wat er met het dak gebeurt | Wanneer dit de logische keuze is |
|---|---|---|
| Helemaal weg, ook binnen | Het dakvlak gaat open en wordt daarna dichtgezet, net als bij inkorten. Het verschil zit onder het dak: het werk gaat door tot in de woning. | Er mag niets van terug te vinden zijn, ook niet achter het stucwerk, of het kanaal zit een verbouwing in de weg. |
| Inkorten tot onder de dakrand | Het metselwerk gaat weg tot onder het dakvlak, het lood eromheen vervalt en het dak loopt eroverheen door. Van beneden is er niets meer van te zien. | U wilt de schoorsteen kwijt en verder niets veranderen. Dit is wat er in de praktijk bedoeld wordt met een schoorsteen weghalen. |
| Laten staan | Er gebeurt niets aan het dak. Het lood, de afdekking bovenop en het voegwerk blijven om de zoveel jaar aandacht vragen. | De schoorsteen hoort bij het aanzicht van het huis, u deelt hem met de buren, of er wordt nog op hout gestookt. |
Dat onderscheid is meer dan een woordenspel. Staat er op een offerte dat de schoorsteen wordt verwijderd, dan gaat het vrijwel altijd over de middelste rij: het deel boven het dak eraf, het kanaal in de muur blijft zitten en wordt bovenin dichtgemaakt. Wilt u het echt helemaal kwijt, dan moet dat er apart in staan. Vraag dus na welke van de drie er bedoeld wordt, want u kunt het aan het woord niet zien.
Die keuze bepaalt ook wat een schoorsteen verwijderen kost: hoeveel er weg moet, hoe goed Alexander erbij kan en hoe groot het gat is dat erna dicht moet. Het bedrag voor uw schoorsteen volgt uit de opname op het dak. Hoe weghalen en opknappen zich in richtprijzen van derden tot elkaar verhouden, staat bij wat een schoorsteen renoveren kost.
Weet u niet welke van de drie bij u past?
Bel Alexander en zeg wat u nog met de schoorsteen doet en hoe hij erbij staat. Daarmee valt het meestal in een telefoongesprek al op zijn plek.
Wat u moet melden, en bij wie
Slopen en bouwen hebben onder de Omgevingswet elk hun eigen regels, en bij een schoorsteen is slopen de activiteit die telt.
Het Informatiepunt Leefomgeving omschrijft een sloopactiviteit als het geheel of gedeeltelijk afbreken of uit elkaar halen van een bouwwerk. Een schoorsteen weghalen valt daar dus onder, ook als er van het huis verder niets verandert. Het uitgangspunt in het Besluit bouwwerken leefomgeving is streng: het is verboden om een sloopactiviteit te verrichten zonder daar een melding van te doen.
Op die regel staat een uitzondering, en die is bij een schoorsteen meestal de werkelijkheid. Melden hoeft niet als de ingeschatte hoeveelheid sloopafval hoogstens tien kubieke meter is. Gaat het om asbest, dan vervalt die uitzondering en moet er altijd gemeld worden. Let op het woordje ingeschat: het is geen vrijbrief maar een inschatting die iemand moet maken voordat er een steen wordt aangeraakt.
Een detail dat veel mensen verkeerd hebben: die tien kubieke meter geldt per sloopactiviteit en niet per bouwwerk. Gaat uw schoorsteen mee in een groter werk, dan telt alles bij elkaar op en kan de grens alsnog gehaald worden. Is er wel een melding nodig, dan moet die minstens vier weken voor het begin van het werk bij het bevoegd gezag liggen, en dat is meestal de gemeente. In ons werkgebied zijn dat drie loketten: Den Bosch en Rosmalen vallen onder 's-Hertogenbosch, Vught is een eigen gemeente en Vlijmen valt onder Heusden.
Beslis over de schoorsteen voor het dak
De fout die het meest kost, is geen verkeerde keuze maar een keuze die te laat wordt gemaakt.
Een schoorsteen staat op het hoogste punt van het dak en de bereikbaarheid bepaalt een flink deel van het werk. Dat maakt de volgorde belangrijker dan de keuze zelf. Staat er een dakrenovatie op het programma, of gaan de pannen eraf, dan ligt het dakvlak toch al open en moet het lood rond de schoorsteen sowieso opnieuw. Dan is de vraag of hij blijft staan al beantwoord voordat er iemand op het dak staat.
Gebeurt dat niet, dan wordt het vervelend. Een schoorsteen weghalen uit een pannendak dat er net op ligt, betekent dat er een gloednieuw dakvlak weer open moet, met pannen die nergens meer bij te krijgen zijn in precies die kleur. Gaat u van het gas af en weet u dat het dak binnen een paar jaar aan de beurt is, neem die beslissing dan nu, ook als het werk pas later gebeurt.
Weet u niet waar uw dak staat, dan is dat met een blik van bovenaf te beantwoorden. De dakinspectie kost niets, Alexander gaat er zelf op en hij bekijkt de schoorsteen bij die ronde gewoon mee.
Weet u al dat hij eraf kan?
Vraag dan een voorstel waarin staat welke van de drie routes het wordt en hoe het dakvlak daarna wordt dichtgezet. Alexander beoordeelt de schoorsteen eerst van dichtbij.


